DAVRANIŞ BİLİMLERİNE GİRİŞ1) Ayna benlik kavramı hangi bilim adamı tarafından ortaya atılmıştıra) Cooleyb) Davisc) Goldferbd) Meede) Sepir2) Aşağıdakilerden hangisi kültürün temel özelliklerinden biri değildir?a) Genel olarak ana ve babadan geçmesib) Toplumsal bir ürün olmasıc) Öğrenilerek kazanılmasıd) Her toplumda kendine özgü olmasıe) Dil sayesinde aktarılması3) Aşağıdaki sosyologlardan hangisi toplumu bir fonksiyonlar bütünü olarak tanımlar?a) Dahrendorfb) Blauc) Parsonsd) Durkheime) Marx4) Ortak bir idare altında ve ortak bir toprak parçası üzerinde yaşayan insanların birbirleriyle her türde ve biçimde kurdukları ilişkilerin bütünü aşağıdakilerden hangisidir?a) Devletb) Demokrasic) Aristokrasid) Toplume) Bürokrasi5) Endüstri devrimiyle birlikte başlayan ekonomik değişmelerin zamanla, aileyi,eğitimi,dini,ve politik kurumları etkileyerek değişmeler yaratması , toplumsal kurumların dört temel karakteristiğinden hangisine bir örnek oluşturur?a) Her toplumsal kurum değişmeye dirençlidirb) Toplumsal kurumlar zamanla birbirine bağlı olarak değişebilirlerc) Her toplumsal kurum diğer toplumsal kurumlarla ilişki içindedird) Toplumsal kurumlar toplumdaki temel sorunların merkezidire) Aile çocuğun bakım ve korunmasını üstlenir6) Aşağıdaki bilimsel araştırma ilkelerinden hangisi bir araştırmada araştırmacının kişisel inanç, çıkar alışkanlık ve beklentilerinin olmamasını ifade eder?a) Doğrulukb) Sınırlılıkc) Tekrard) Açıklıke) Nesnellik7) Kadının toplum içinde baskı altında olduğunu, ezildiğini, toplumların erkekler tarafından yönetildiğini ve hakimiyetin erkekte olduğunu savunan kuram aşağıdakilerden hangisidir?a) Sosyal alışveriş kuramıb) Radikal feminist kuramıc) Sosyal feminist kuramıd) Etnometodojik kurame) Fonksiyonel feminist kuramı
Bir toplumun kültürünü değer yargılarımızı kullanmadan tanımaya ve anlamaya ne ad verilir?a) Alt kültür egoizmib) Kültürel relativizmc) Makyavelizmd) Pragmatizme) Etnosentizm9) Sosyolojik bakış açısının iceriği aşağıdakilerden hangisiyle doğru ilişkilidir?a) Toplumsal içerikb) Biyolojik içerikc) Fizyolojik içerikd) Örgütsel içerike) Bireysel içerik10) Bireyin içinde bulunduğu toplumun kültürünü öğrenmesi sürecine ne ad verilir?a) Kişilik sürecib) Toplumsallaşmac) Beceri kazanmad) Grup bilinci sürecie) Norm süreci11) Toplumsal düzeni sağlayarak bireylere yol gösteren , doğru ve yanlışı belirleyen ve yaptırım gücü olan kurallar sistemine ne ad verilir?a) Statüb) Değerc) Normd) Kültüre) Gelenek12) Aşağıdakilerden hangisi toplumsal bir guruba örnektir?a) Konferans dinleyicilerib) Otobüs yolcularıc) Sinema izlayicilerid) Dernek üyelerie) Durakta bekleyen insanlar13) Aşağıdaki aile kurumlarından hangisi aile içindeki davranışları anlamak için aile üyeleri arasındaki mevcut ilişkileri ve üyelerin bu ilişkileri nasıl anlamlandırdığını araştırır?a) Çalışma kuramıb) Past yapısalcı kuramc) Sembolik etkileşim kuramıd) Fonksiyonalist kurame) Sosyal darvinizm14) Aşağıdakilerden hangisi suçun yol açtığı olumsuz sonuçlardan biri değildir?a) Kaynakların başka alanlara aktarılmasıb) Norm ve değerlerin çatışmasıc) Güvenin azalmasıd) Dayanışmanın artmasıe) Toplum düzeninin bozulması15) Aşağıdakilerden hangisi ikincil grupların özelliklerinden biri değildir?a) Yüzyüze ilişkilerin yoğun olduğu gruplar olmalarıb) Üyelerinin birbirine yasa ve yönetmeliklerle bağlı olmalarıc) Üyelerinin belirli çıkarlar için biraraya gelmelerid) Büyük çaplı resmi gruplar olmalarıe) Endüstriyel toplumların ürünü olmaları16) Aşağıdakilerden hangisi toplumsal değişmeyi yaratan dış etmenlerden biri değildir?a) Yayılmab) Çevresel etmenlerc) İstilad) Kültürel temase) Nufus hareketleri17) Aşağıdakilerden hangisi teknolojinin doğal çevreye etkilerinden biri değildir?a) Su kirliliğib) Türlerin yok olmasıc) Savaş ihtimalinin artmasıd) Kaynak tüketimie) Hava kirliliği18) Tabakalaşmanın toplumsal bir zorunluluk olduğunu öne süren kuram aşağıdakilerden hangisidir?a) Çatışmab) Past-yapısalcıc) Evrimcid) Organizmacıe) Fonksiyonalist19) Kadının bir çok erkekle evli olmasına ne denir?a) Exogamib) Poliandric) Poligamid) Monogamie) Poligini20) Aşağıdakilerden hangisi Merto�nun öne sürdüğü bilimin normlarından biri değildir?a) Evrensellikb) Toplumculukc) Diğerkamlıkd) Organik şüphecilike) Eşitlik ve düzenlilik21) Yürüme davranışı bir ayağı biraz kaldırma , öne doğru uzatma, bu ayağı yere basma, sonra aynı hareketleri öteki ayakla yapma gibi küçük birimlerden oluşur Bu örnekte olduğu gibi bir davranışın en küçük birimlerine ne ad verilir?a) Algıb) Uyarıcıc) Davranımd) Duyume) Biliş22) Aşağıdakilerden hangisi Erikson�un belirttiği psikososyal gelişim dönemlerinden biri değildir?a) Latans dönemb) Kas-anal dönemc) Duyusal motor dönemd) Lokomotor-jenital döneme) Yetişkinlik dönemi23) Fizyolojik bir ihtiyacın psikolojik sonucuna ne ad verilir?a) Güdüb) Duyguc) Hedefd) İhtiyaçe) Dürtü24) Pavlov�un deneyinde köpeğin ağzında yiyecek varken salya tepkisi göstermesine ne ad verilir?a) Öğrenmeb) Koşullu tepkic) Koşulsuz uyarıcıd) Koşulsuz tepkie) Koşullu uyarıcı25) Bakılan nesne göze yaklaştıkça daha net görüntü sağlamak için gözbebekleri birbirine yaklaşır Bu duruma algıda ne ad verilir?a) Doğrusal perspektifb) Konverjansc) Ağ tabakasal farklılıkd) İllüzyone) Araya girme26) Eğitim psikologlarının, eğitim ortamlarında sağlıklı kişilik geliştirmeye ve olumlu ilişkiler kurabilme alışkanlıklarını kazandırmaya elverişli ortamlar yaratmaya çalışmaları eğitim psikolojisinin hangi konusuna bir örnektir?a) Ruh sağlığıb) Öğrenmec) Ölçme ve değerlendirmed) Başarıe) Gelişim27) Bir bireyin kendi yeteneklerinin ve değerinin ne olduğu konusundaki görüşlerine ne ad verilir?a) Kendilik değerib) Bağlanmac) Benlikd) Özdeşime) Tek yönlü iletişim28) � İnsan sosyal bir varlıktır ve sosyal dürtüler tarafından güdülenir� Görüşü aşağıdaki kişilik psikologlarından hangisine aittir?a) Frammb) Horneyc) Eriksond) Freude) Adler29) Aşağıdakilerden hangisi tutumların oluşumunu etkileyen faktörlerden biri değildir?a) Tutum nesnesiyle olan kişisel yaşantıb) Ana � baba etkisic) Kitle iletişim araçlarıd) Uzmanlıke) Akranların etkisi30) Kalabalık bir caddede iki kişinin dikkatle bir noktaya baktığını gören diğer insanların da aynı noktaya bakmaya başlamaları ne tür bir davranışa örnektir?a) İtaatb) Benimsemec) Kabul etmad) Uymae) Tanık etkisi****Cevaplar1 A -2 A -3 C -4 D -5 B -6 E -7 B -8 B -9 A -10 B -11 C -12 D -13 C -14 D -15 A -16 E -17 C -18 E -19 B -20 E -21 C -22 C -23 E -24 D -25 B -26 A -27 A -28 E -29 D -30 D -
1Sınıf Davranış Bilimlerine Giriş Bütünleme 21 Bilgi edinme sürecinin herhangi bir aşamasında ortaya atılan bilimsel yöntemle saptanmış bilgilerden oluşan, iç tutarlılığı olan açıklama biçimi aşağıdakilerden hangisidir?A) YöntemB) AraştırmaC) Deney � gözlemD) KuramE) Önerme2 Sosyolojide Sosyal Darwinizm görüşünü öne sürerek, toplumun belir-lenmiş kanunlar çerçevesinde işlendiğini savunan düşünür aşağıdakilerden hangisidir?A) Herbert SpencerB) Stuart MillC) Max WeberD) John DeweyE) John Locke3 Aşağıdakilerden hangisi kültürün özelliklerinden biri değildir?A) Kültür toplumsal bir üründürB) Kültür öğrenilerek edinilirC) Kültür bir toplumda yaşayanların öğrendikleri ve paylaştıkları her şeyi kapsarD) Kültür dünyadaki tek evrensel üründürE) Her toplum kendine özgü bir kültüre sahiptir4 Bireyin içinde bulunduğu kültürünü öğrenmesi süresine ne denir?A) Kişilik süreciB) ToplumsallaşmaC) Beceri kazanmaD) Grup bilinci süreciE) Norm süresi5 Aşağıdakilerden hangisi psikoloji biliminin temel amaçlarından biri değildir?A) KontrolB) BetimlemeC) YordamaD) GenellemeE) Açıklama6 Anne, baba, erkek çocuklarla, evlenmemiş kızlar ve evlenen oğlunun eş ve çocuklarından oluşan, otoritenin en yaşlı erkekte olduğu aile biçimi aşağıdakilerden hangisidir?A) Kök ailesiB) Demokratik aileC) Birleşik aileD) Ana ailesiE) Çekirdek aile7 Marksist kurama göre bir toplumdaki haksızlık ve eşitsizliğin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?A) İnsanlara verilen farklı ödüllerB) Fakirleşme süreciC) Otoritenin adil olmayan dağılımıD) Özel mülkiyetE) Burjuvazi ve proletarya çelişkisi8 Bir organizmada yer alan ve bu organizma tarafından yapılan her türlü eyleme psikolojide ne ad verilir?A) GüçB) DürtüC) HeyecanD) DavranışE) Açıklama9 Döllenmeden ölüme kadar uzanan boyutu içinde, organizmada görülen düzenli ve birbirini izleyen değişiklikleri inceleyen bilim dalına ne ad verilir?A) Sosyal psikolojiB) Klinik psikolojiC) Eğitim psikolojisiD) Uygulamalı psikolojiE) Gelişim psikolojisi10 Erik Erikson un dönemleri, Freud un psikoüel gelişim dönemlerini temel olarak almıştır Bunun yanısıra Erikson un öncelikle vurguladığı konu aşağıdakilerden hangisidir?A) Gelişim dönemlerinin hayatın sonuna kadar incelemesiB) Psikonalizmin temel olarak alınmasıC) Her dönemin ondan önceki dönemlere dayalı olmasıD) Sosyal etkenlerin önemiE) Genetik etkenlerin önemi11 Fizyolojik bir ihtiyacın neden olduğu rahatsızlık ve gerginlik gibi psikolojik sonuca ne denir?A) UyarıcıB) DürtüC) DavranışD) İhtiyaçE) Güdü12 Nedeni belli olmayan korkulara ne ad verilir?A) DuyguB) GüdüC) DürtüD) ÖfkeE) Kaygi13 Duyu organları tarafından kaydedilen uyarıcıların beyin tarafından örgütlenip, yorumlanarak anlamlı bir hale ge-tirilmesine ne denir?A) DuyumB) GüdüC) DürtüD) DuyguE) Algı14 Aşağıdakilerden hangisi monoküler ipuçlarından biri değildir?A) GölgelerB) Araya girmeC) KonverjansD) AçıklıkE) Göreli yükseklik15 Yaşantılar yoluyla davranışlarda meydana gelen uzun süreli olan değişiklik-lere ne ad verilir?A) ÖğrenmeB) AlgıC) SeçicilikD) EğitimE) Öğretim16 Bir davranış, ortamda bulunan ve organizma açısından itici, nahoş bir nitelik taşıyan bir uyarıcıyı ortadan kaldırır ve bu davranışın gelecekte tekrarlanma olasılığı artarsa bu işleme ne denir?A) Olumlu pekiştirmeB) Olumsuz pekiştirmeC) CezaD) Ayırdedici uyarıcıE) Genelleme17 Duygu, düşünce bakımından bireyin sahip olduğu özelliklerin tümüne birden ne denir?A) UyarıcıB) GüdüC) KalıtımD) TutumE) Kişilik18 Aşağıdakilerden hangisi projektif kişilik testlerinin temel özelliklerinden biri değildir?A) Bütünlüğün kaybı ve bilişlere verilen önem giderek artış gösterirB) Uyarıcılar tam olarak belirlenmiştirC) Kişinin bütünün değerlendirilmesi amaçlanmıştırD) Yanıt özgürlüğü vardırE) Yanıtların istatistiksel analizi çok zordur19 Aşağıdaki kişilik psikologlarından hangisi temel kaygı kavramını ifade etmiştir?A) FreudB) AdlerC) HorneyD) FromnE) Sullivan20 Aşağıdakilerden hangisi tutum değişmesinde etkili olabilecek bilgi kaynağına ait özelliklerden biri değildir?A) Bilgi kaynağının seçilen biri olmasıB) Bilginin uzman bir kişi tarafından veril-mesiC) Bilgi kaynağının güvenilir olmasıD) Kaynakla hedef arasında benzerlik ol-masıE) Bilgi kaynağının sevilen biri olması21 Parlak bir rengin algılanma olasılığının donuk bir renkten daha fazla olması dikkati belirleyen etmenlerden hangisi ile açıklanabilir?A) HareketB) KontrastC) ŞiddetD) TekrarE) Öğrenme22 Zenci bebekler arasında duran beyaz bebeğin algılanma olasılığı zenci bebeklere göre daha yüksektir Bu durum dikkati belirleyen uyarıcı yapısıyla ilgili etmenlerden hangisiyle ilişkilidir?A) BeklentilerB) BüyüklükC) TekrarD) GariplikE) Kontrast23 Aşağıdakilerden hangisi dikkati belirleyen uyarıcı yapısına ilişkin etkenlerden biri değildir?A) BüyüklükB) ŞiddetC) YenilikD) HareketE) Öğrenme24 Bir tehlike anında göz bebeklerimizin büyümeye başlaması hangi sinir sisteminin uyarılmasıyla oluşmaktadır?A) Organik sinir sistemiB) Somatik sinir sistemiC) Merkezi sinir sistemiD) Sempatik sinir sistemiE) Parasempatik sinir sistemi25 Lokantadan gelen güzel yemek kokuları bizlerde açlık duygusu uyandırır psikolojide bu konunun ifade ettiği kavrama ne ad verilir?A) DuyumB) ÖzendiriciC) İhtiyaçD) AlgıE) Dürtü26 Aşağıdakilerden hangisi kısmen uzun süreli duygusal gerilimlerden kay-naklanan fiziksel rahatsızlılara verilen addır?A) Biyolojik rahatsızlıklarB) Psikolojik rahatsızlıklarC) Fizyolojik rahatsızlıklarD) Kalıtımsal rahatsızlıklarE) Psikosomatik rahatsızlıklar27 Psikoloji biliminin alt dallarından hangisi bireylerin davranışlarının sosyal ortamdan nasıl etkilendiği ve bireylerin sosyal ortamı nasıl değiştirmeye çalıştığını inceler?A) Gelişim psikolojisiB) Sosyal psikolojiC) Deneysel psikolojiD) Uygulamalı psikolojiE) Psikometrik psikoloji28 Bir siyasi partinin ülkeyi en iyi idare edecek parti olduğuna inanan, bu partiyi seven ve seçimlerde bu partiye oy veren bireyin tutumu, tutumların hangi özelliğiyle ile ilgilidir?A) Tutumun bileşenler arası tutarlılığıB) Tutumun kuvvet derecesiC) Tutumun karmaşıklığıD) Tutumun ölçülebilirliğiE) Tutumun güvenirliliği29 Çocuğun dünyayı anlamak için sembolik düşünceyi kullanmaya başladığı döneme ne ad verilir?A) İşlem-öncesi dönemB) Somut-işlemsel dönemC) Formel-işlemsel dönemD) Duyusal-motor dönemE) Bilişsel-gelişimsel dönem30 Bireylerin gruplar halinde ya da grup içinde çalışırken tek başlarına oldukları durumlara göre daha az çaba harcamaları grubun birey üzerindeki hangi etkisinin olduğunu gösterir?A) Sosyal hızlandırmaB) Sosyal ketvurmaC) Tanık etkisiD) Uçlara kaymaE) Özdenetimin ortadan kalkması****Cevaplar1 D -2 A -3 D -4 B -5 D -6 A -7 D -8 D -9 E -10 D -11 B -12 E -13 E -14 C -15 A -16 B -17 E -18 B -19 C -20 A -21 C -22 E -23 E -24 D -25 B -26 E -27 B -28 A -29 A -30 B -
Finansal Tablo: İşletmenin muhasebe sistemi tarafından oluşturulan, işletmenin finansal yapısını,karlılığını ve gelecekteki performansını değerlendirmede karar vericilere gerekli bilgileri sunantablolardır. (Bilânço, gelir tablosu)Muhasebe Sistemi: Bir işletme tarafından finansal faaliyetleri izlemek, kaydetmek, sınıflamak ve bunlarıkarar vericiler için faydalı olacak biçimde özetlemek için kullanılan yöntem ve araçlardır.Genel Kabul Görmüş Muhasebe İlkeleri (GKGMİ): Finansal tabloların hazırlanmasında kullanılantemel ölçütlerdir. Finansal tablolarda sunulan bilgilerin doğru ve güvenilir olmasından işletme yönetimibirinci derecede sorumludur.Finansal Tabloların Bağımsız Uzman Denetçiler Tarafından Denetlenme Gerekleri1. Çıkar çatışması2. Muhasebe sisteminin giderek karmaşıklaşması3. Bilgilere birince elden ulaşamamaları4. Toplumun geniş kesimlerini etkilemesiDenetim: Ekonomik eylemler ve olaylar hakkındaki savlar ile oluşturulmuş kriterler arasındakiuygunluğun derecesini araştırmak için bağımsız bir uzman tarafından bu savlarla ilgili kanıtların nesnelolarak elde edilmesi, değerlendirilmesi ve sonuçların bilgi kullanıcılarına iletilmesi sürecidir.Denetim Kavramını Oluşturan Unsurlara. Ölçüt: Denetim yapılabilmesi için önceden belirlenmiş ölçütlerin olması gerekir. Bu ölçütlerdenetlenen bilginin türüne göre değişir. Mesela; Finansal tablo denetimi GKGMİ, Vergi DenetimiVergi Yasaları vb.b. Kanıt: Bilginin kabul edilen ölçütlere uygun olup olmadığının belirlenmesi için denetçi tarafındannesnel olarak elde edilip değerlenen bilgidir.c. Denetçinin Bağımsızlığı: Denetçi mesleğinin gerektirdiği yeterlilikte bilgi ve deneyime sahip,bağımsız davranabilen yüksek etik değerlere sahip kişi olmalıdır.d. Denetim Raporu: Denetçinin, denetim sonunda ulaştığı sonucu ilgili kullanıcılara ilettiğirapordur.Amaçlarına Göre Denetima. Finansal Tabloların Denetimi: Denetlenen işletmeye ait finansal tabloların işletmenin finansaldurumu ve faaliyet sonuçlarını doğru ve dürüst bir şekilde yansıtıp yansıtmadığını araştırmaktır.Öçlük GKGMİ’ dir.b. Uygunluk Denetimi: İşletme personeli tarafından yapılan işlemlerin yetkili organlarca konulmuşolan belli kural ve yöntemlere uygun olarak yapılıp yapılmadığını araştırmaktır.Ölçütl eri; şirketana sözleşmesi, kanun tüzük ve yönetmelikler, üst yönetimce belirlenen politika ve yöntemler,üçüncü kişilerle yapılan sözleşme hükümleri.c. Faaliyet Denetimi: Bir işletmenin faaliyet yordamlarının ve politikalarının işletmenin herhangibir bölümünün etkinliğinin ve verimliliğinin değerlendirilmesidir . Ölçütler işletmelere göredeğişir.d. Özel Amaçlı Denetimler: Belli bir bilgi kullanıcısı için belli bir konuda yapılan denetimdir.Bankaların kredi için yaptıkları denetim, vergi denetimi vb. Ölçütler amaca göre değişeceğindenuzmanlık gerektirir.Denetçinin Konumuna Göre Denetim Türleria. Bağımsız Denetçi ve Dış Denetim: Bir denetim firmasına bağlı olarak veya kendi adına denetimişini belli bir ücret karşılığı yapan, herhangi bir işletmeye bağlı olmayan, hem denetlediğimüşteriye hem de topluma karşı sorumluluk taşıyan kişi Bağımsız Denetçidir. Dış denetim;işletmeden bağımsız ve uzman kişiler tarafından yapılan denetimdir. En geniş uygulama alanıfinansal tabloların denetimidir.b. İç Denetçi ve İç Denetim: Özel veya kamu kuruluşlarında o kuruluşun eleman sıfatıyla ücretliolarak çalışan denetim uzmanı İç Denetçidir. İç Denetim; İşletme içindeki uzmanlar tarafındanyönetim adına yapılan denetimdir.c. Kamu Denetçisi ve Kamusal Denetim: Devlete bağlı denetçiler tarafından kamu kurumlarınınveya özel kurumların kanunlara, yönetmeliklere, politikalara ve yordamlara uygunluğununaraştırılmasıdır. Kamu Denetçileri; kamu kurumlarında faaliyet ve uygunluk denetimi, özelkuruluşlarda ise vergi denetimi yaparlar.Muhasebe: Amacı karar vericilerin kararlarında kullanmaları için mali nitelikleri olaylar kaydetmek,sınıflamak ve özetlemektir.Muhasebe Denetimi: Kaydedilmiş bilgilerin ait oldukları dönemde meydana gelip gelmediğinin veekonomik olayların doğru yansıtılıp yansıtılmadığının araştırılmasıdır.Türkiye’de Bağımsız Dış Denetimle İlgili Düzenlemeler İlk resmi düzenleme 1987’de çıkan Sermaye Piyasasında Bağımsız Dış Denetleme hakkındakiyönetmeliktir. İkinci düzenleme 1989 yılında SMMM ve YMM Kanunu ile yapılmıştır.Yeminli Mali Müşavirler- Defter tutamazlar- Muhasebe bürosu açamazlar- Muhasebe bürosuna ortak olamazlar- Yalnızca finansal tablo denetimi, uygunluk denetimi ve faaliyet denetimi yapabilirler- Dış denetim işini sadece YMM yapabilir- Ülkemizde SPK’ ya tabi olmayan işletmelerin denetimi yasal olarak düzenlenmemiştir.ÜNİTE 2Standart: Herhangi bir konuda olması gerekenler ya da yapılanların amaca uygunluğunun ölçülmesinisağlayacak ölçütlerdir.Muhasebe Standartları (GKGMİ): Muhasebe uygulamalarında yararlanılan mali işlemlere ait verilerintoplanması ve işlenerek muhasebe bilgisine dönüştürülmesi ile ilgili standartlardır.Genel Kabul Görmüş Denetim Standartları (GKGDS): Elde edilen muhasebe bilgisinin doğruluğununaraştırılması güvenilirliğinin onaylanması ile ilgili işlemlerin yürütülmesi konusundaki standartlardır.GKGDS ilk olarak “Amerikan Sertifikalı Kamu Muhasebecileri Enstitüsü (AICPA)” tarafından 1947yılında kabul edilmiştir.GKGDSGenel Kabul GörmüşDenetim StandartlarıGenel Standartlara. Eğitim ve Yeterlilikb. Bağımsızlıkc. Mesleki dikkat veözenÇalışma Alanı Standartlarıa. Planlama ve Gözetimb. İç kontrolün incelenmesic. Kanıt ToplamaRaporlama Standartlarıa. Uygunlukb. Tutarlılıkc. Yeterli Açıklamad. Görüş BildirmeGenel Standartlara. Eğitim ve Yeterlilik: Denetim, yeterli teknik bilgi deneyim ve uzmanlığa sahip kişilercegerçekleştirilmelidi r. Ülkemizde meslek eğitimi, staj ve meslek giriş sınavlarıyla ilgili düzenleme1989’da yasalaşmıştır. SMMM olabilmek lisans diplomasına sahip olmak, iki yıl staj staj yapmakve giriş sınavlarına başarılı olmak gerekir. Denetçinin YMM olabilmesi için 10 yıl SMMM olarakçalışması ve YMM sınavında başarılı olması gerekmektedir.b. Bağımsızlık Standardı: Denetim faaliyetinin her aşamasında bağımsız davranmasıgerekmektedir. Sosyal Sorumluluk; Muhasebe ve denetim uygulamalarına belli kişi veya gruplarındeğil tüm toplumun çıkarlarının gözetilmesidir.c. Mesleki Dikkat ve Özen: Denetim işinin alınmasından, denetim kapsamının ve zamanınınplanlamasına, kanıtların toplanmasından denetim raporunun hazırlanmasına ve müşterinin ticarisırlarının saklanmasına kadar her aşamada GKGDS’ na uygun davranılmasıdır.Çalışma Alanı StandartlarıDenetim İşlemleri (yordamları); Denetçinin denetim uygulamaları sırasında kanıt niteliğindeki bilgileritoplarken başvuracağı yollardır.1. Planlama ve Gözetim: Denetim faaliyetlerinin yeterli bir şekilde planlanması ve varsa denetçiyardımcılarının uygun şekilde gözetlenmesidir.2. İç Kontrolün İncelenmesi: İç kontrol finansal bilgilerin güvenirliliğini, faaliyetlerin etkinliğini,yasalar ve kurallara uygunluğunu sağlar. İşletme yönetiminin sorumluluğunda varlıklarınkorunmasına yönelik bir süreçtir. İç kontrol sistemi güvenilir ise; Denetim sürecindeki belirsizlikazalır, risk azalır, maliyetler azalır.3. Kanıt Toplama: Denetçinin mali tablolar hakkında görüşe ulaşmasına yardımcı olan, gözlem,soruşturma, doğrulama gibi denetim tekniklerinin kullanılmasıyla yeterli sayı ve güvenirliliktekanıt toplanmasıdır. Kanıtın Ölçütleri; Geçerlilik, Nesnellik, Zamanlılık ve Süreklilik dir.Raporlama Standartları1. Uygunluk: Denetçinin denetim raporunda mali tabloların GKGMİ’ne uygun hazırlanıphazırlanmadığını, belirtmesidir.2. Tutarlılık: Denetim raporunda incelenen dönemde geçerli olan muhasebe politikalarının veyöntemlerinin önceki dönemde de aynen uygulanıp uygulanmadığıdır.3. Yeterli Açıklama: Mali tablolar çok sayıda kullanıcıya hitap edecek şekilde geniş amaçlıdüzenlenmelidir.4. Görüş Bildirme: Denetçinin denetim raporunda denetim faaliyetinin sonucunu ortaya koyacakşekilde mali tabloların bütünü ile ilgili bir yargıya ulaşmasını ve bunu olumlu, olumsuz, şartlı vegörüş bildirmeden kaçınma şekilde belirtmesidir.Türkiye’de Denetim StandartlarıTürkiye’de GKGDS ile ilgili özel düzenleme yoktur. Mevcutta 3568 sayılı Muhasebe Meslek Yasası ve2499 SPK ve bunlara dayanılarak çıkarılan yönetmelikler ile şekillenmektedir. Sermaye piyasasında faaliyette bulunan şirketlerin bağımsız denetim düzenlemeleri SPK Bankalar ve özel finans kurumları ile ilgili düzenlemeleri BDDK Sigorta ve factoring şirketleri ile ilgili düzenlemeleri Hazine Müsteşarlığı SMMM ve YMM ile ilgili düzenlemeleri Maliye Bakanlığı yapmaktadırlar. ÜNİTE 3Önemlilik: Bir hesap veya bir olgunun, finansal tablolara güvenen kullanıcıların kararlarını etkilemesidir.Hata ve Hilelerden Oluşan Yanlış Beyanların Sebepleria) Finansal tablo unsurunun tutarı, sınıflaması veya sunumu ile bunların GKGMİ’lere göreraporlanması halindeki tutar, sınıflama ya da sunumunun farklı olmasıb) Finansal tablo unsurlarında birinin atlanmasıc) Finansal tablo açıklamasının GKGMİ’ne uygun sunulmamasıd) GKGMİ’ne uygun olarak açıklanması gereken bilginin atlanmasıÖnemlilik Eşiği: Denetçinin finansal tablolarda yanlış beyan olabileceğine ve yine de kullanıcılarınmantıksal kararlarını etkilemeyeceğine inandığı maksimum tutardır. İlk önemlilik yargısı bir hesabadağıtılınca kabul edilebilir yanlışlık olarak ifade edilir. Kabul edilebilir yanlışlıklar doğrultusundabelirlenen ve sonuçlara dayanarak tespit ettiği yanlışlıkları (olası yanlışlıklar) belirler.Denetim Riski: Denetçinin finansal tablolar hakkında uygun olmayan görüş verme olasılığıdır. En kötüşekli yanıltıcı beyanları ortaya çıkaramaması ve olumlu görüş vermesi riskidir.DR= AR X KR X BR (Denetim Riski X Asıl Risk X Kontrol Riski X Bulgu Riski)Asıl Risk: İç kontrolün olmadığı varsayımıyla bir savla ilgili finansal tablolarda yanıltıcı beyanlarınınolmasıdır. Göreli Risk; Denetim uygulamasında fazla veya az asıl risk durumlarını ifade eder.Kontrol Riski: Yanıltıcı beyanların müşterinin iç kontrol sistemi tarafından zamanında engellenememesiriskidir.Bulgu Riski: Yapılan maddi doğrulama yordamlarının hesap kalanları veya işlem sınıflarındaki biryanıltıcı beyanı ortaya çıkaramama riskidir.Denetim Kanıtı: Denetim görüşünün dayandığı bir sonuca ulaşmak için denetçi tarafından kullanılan tümbilgilerdir.Denetim Kanıtlarının Sınıflandırılması1. Esas Muhasebe Verileri: Büyük defter, yevmiye defteri, yardımcı defter, muhasebeyönetmelikleri, finansal tablo düzeltmeleri, maliyet dağıtımlarını destekleyen çalışma tabloları,mutabakatlar ve açıklamalardır.2. Destekleyici Bilgiler: Çekler, EFT kayıtları, faturalar, sözleşmeler, toplantı tutanakları vb.Kanıtın ÖzellikleriKanıtın Yeterliliği (miktarı): Önemlilik ve risk unsurları tarafından belirlenir. Önemlilik ve riskdüzeyinin artması daha fazla kanıt toplanmasını gerektirir.Kanıtın Uygunluğu (niteliği): Kanıtın uygunluğu, işlem sınıfları, hesap kalanları, açıklamalar ve ilgilisavlardaki yanlış beyanları ortaya çıkarması ya da desteklemesi bakımından güvenilir ve ilgili olmasınabağlıdır.Kanıtın İlgililiği: Kanıtım denetim amacına uygunluğudur. Örneğin, stokların fiziksel varlığıyla ilgilikanıt, stok değerlemesiyle ilgili kanıtın yerini tutamaz.Denetçinin Yanıltıcı Beyan Riskini Belirlemeden Kullandığı Savlar Var Olma ve Meydana Gelme * Tamlık Haklar ve Yükümlülükler * Değerleme ve DağıtımlarKanıt Elde Etmek İçin Uygulanan Denetim Yordamları1. Kayıtların ve Belgelerin Kontrolü: İçsel ya da dışsal, kâğıt ya da elektronik formda kayıtların vebelgelerin incelenmesidir.2. Sabit Varlıkların Kontrolü: Varlıkların fiziksel olarak incelenmesi ve onların mevcudiyetleriyleilgili güvenilir kanıt sağlayan yordamdır.3. Gözlem: Başkalarınca yapılan bir işleme tanıklık etmektir.4. Soruşturma: Finansal ya da finansal olmayan, işletme içi ya da işletme dışı kişilerden bilgisağlamaya çalışmaktır.5. Doğrulama: Soruşturmanın özel bir türüdür. Üçüncü kişilerden bilgi istenmesidir. PozitifDoğrulama; Olumlu ya da olumsuz tüm durumlarda cevap istenmesi, Negatif Doğrulama;Olumsuz ya da doğru olmadığı durumlarda cevap istenir, cevap verilmez ise bilgi doğru olarakkabul edilir.6. Yeniden Hesaplama: Belge ve kayıtların matematiksel doğruluğunun kontrol edilmesi amacıylamüşteri tarafından yapılan hesaplamaların doğrulamasıdır.7. Yeniden Yapma: İç kontrol tarafından yapılan yordam ve kontrollerin denetçinin yapmasıdır.8. Analitik Yordamlar: Denetçinin finansal ve finansal olmayan veriler arasındaki ilişkiyiinceleyerek ve karşılaştırarak finansal tablo hesaplamalarını değerlendirilmesidir .Çalışma Kâğıtları: Denetçinin yaptığı çalışma ve denetim hakkında ulaştığı sonuçlarla ilgili olaraktuttuğu kayıtlardır.Çalışma Kağıtlarının Özellikleri1. İncelenen alan hakkında elde edilen bilginin belgelerini sağlamalıdır.2. Denetim raporunda yer alan bulgular ve öneriler için güvenilir bilgi sağlamalıdır.3. Denetim sürecinin tek düzeliğini sağlamalıdır.4. Performansın gözden geçirilmesi için bir araç olmalıdır.5. Sonraki denetimlere yol gösterici nitelikte olmalıdır.Çalışma Kağıtlarının İşlevleri-Faydaları1. Denetimin yönetimi ve gözetiminde denetçiye yardımcı olmak2. Denetim raporuna destek sağlamakÇalışma Kağıtlarının TürleriSürekli Dosya: Müşteriyle ilgili tarihsel bilgileri kapsar. Dosya içerisinde;a. Şirket sözleşmesi, yönetmelikler, tüzükb. Kira, tahvil ve telif sözleşmeleric. Şirketin geçmişine, ürünlerine ve pazara ilişkin bilgilerd. Genel kurul, yönetim kurulu, toplantı tutanak kopyalarıe. Önceki yılın finansal tabloları ve denetim rapor kopyalarıCari (Yıllık) Dosya: Cari yılda yapılan işle ilgili veri ve bilgilerin yer aldığı dosyadır. Dosyada;a. İş mektubub. Personel görevlendirilmesic. Müşteri organizasyon şemasıd. Yönetimle yapılan görüşme notlarıe. Denetim komitesi başkanı ile yapılan görüşme notlarıf. Notların ön analitik incelemesig. Ön risk belirleme notlarıh. Ön önemlilik belirleme notlarıi. Denetimin zaman planlamasıj. İç kontrol soru listesi ve kontrol analizlerik. Yönetim kontrolleri soru listesil. Bilgisayar kontrolleri soru listesim. İç kontrol sistemi akış şemasın. Denetim programları ÜNİTE 4İç Kontrol: Finansal bilgilerin doğruluğu ve güvenirliğini, işletme faaliyetlerinde etkinlik ve verimlilik,uyulması gerekli yasa ve düzenlemelere uyum amaçlarını gerçekleştirmek için makul bir güven vermeküzere dizayn edilmiş işletmedeki tüm çalışmaların gerçekleştirdiği bir süreçtir.İç Denetim: İç kontrolün bu amaçlara ulaşabilmesi için işletme içinde bulunması gereken zorunluunsurlardan biridir.Dış Denetimde İç Kontrolün İncelenmesinin Nedenleri1. En önemli nedeni denetçilerin yapacakları denetim faaliyetini planlayabilmektir.2. Finansal tabloların işletmenin iç kontrol sisteminin ürünü olması3. Finansal tabloların güvenilirliğinin iç kontrolle direkt ilgisinin olması.4. Etkin bir iç kontrolün varlığının denetim çalışmalarını kolaylaştırması5. İşletmelerin büyümesi ve karmaşıklaşması nedeniyle denetçinin denetim faaliyetinisınırlandırma ihtiyacının doğması.İç Kontrolün Özellikleri1. İç kontrol bir süreçtir2. İç kontrol insanlar tarafından gerçekleştirilir.3. İç kontrolden sadece kabul edilebilir, makul, bir güven vermesi beklenebilir.4. İç kontrol bir veya daha fazla ayrı ve birbiriyle ilintili kategorideki amaçları elde etmek için birdişli vazifesi görür.İç Kontrolün Amaçları1. Faaliyetle İlgili Amaçlar: İşletme varlık ve kaynaklarının etkin ve verimli kullanılmasıyla ilgilifaaliyetsel amaçlardır.2. Finansal Raporlamayla İlgili Amaçlar: Güvenilir finansal raporlar hazırlanmasıyla ilgiliamaçlar.3. Uygunluk Amaçları: İşletmenin uyması gereken yasa, yönetmelik ve diğer düzenlemelerle ilgiliamaçlardır.İç Kontrolün Unsurları1. Kontrol Çevresi: Bir işletmenin kontrol eylemlerinin ve bilgi sistemlerinin yapılandırılması,amaçlarının oluşturulması ve risk değerleme tarzları ve izleme üzerinde belirleyici bir unsurdur.2. Risk Değerlemesi: Bir işletmede amaçların belirlenmesi ve bu amaçlara ulaşmayı engelleyen içve dış faktörlerin dikkate alınarak yönetim tarzının biçimlendirilmesidir .3. Kontrol Eylemleri: İşletmenin olası hata ve hileleri önleyici tedbirler almasıdır.4. Bilgi ve İletişim: Bilgi sistemleri bir işletmenin faaliyetlerinin devamlılığını ve kontrolünümümkün kılan faaliyetsel, finansal ve uygunlukla ilgili bilgileri içeren raporları üretmeklegörevlidir. Nitelikli bilginin özellikleri; Gereklilik, Zamanlılık, Geçerlilik, Ulaşılabilirliktir.5. İzleme: İç kontrol tablosunun sürekli takip edilmesi ve değerlendirilmesi demektir.Denetim Riski: Finansal tablolarda maddi bir takım hatalar olabileceği ve bunların denetçi tarafındanbulunup bulunmayacağı riskidir. Denetim riskini, en aza indirgeyecek biçimde, incelediği hesap kalanıveya işlem grubuyla ilgili görüş oluşturmasını sağlayacak yola denetim karar süreci denir.İç Kontrol Unsurları Hakkında Bilgi Toplama Yöntemleria. İç Kontrol Soru Kâğıdı (anket): İşletmenin iç kontrollerinin mümkün olan tüm yönlerine ilişkinsoruları içeren bir listedir. Sorulara evet hayır demeden cevap verilir.b. Akış Şemaları: Bir işlem grubu ya da bölümle ilgili veri ve yetki akışını gösteren sembollerdiyagramıdır.c. Not Alma: Personelle konuşarak, karar yönetmelik okuyarak iç kontrol notları almaktır.İç Kontrol Riskinin Başlangıç Belirlemesinin Yapılması: Kontrol riskinin belirlenmesi için; potansiyelhatalar belirlenir, bunları önleyecek uygun iç kontrollerin olup olmadığı belirlenir ve kontroller mevcutsaetkinliğini değerlendirmek için testler yapılır.Uygunluk Testleri: İç kontrollerin düzenleniş ve işleyiş etkinliklerinin değerlendirilmesi için yapılantestlerdir.Maddi Doğruluk Testleri: Finansal tablolardaki tutarların ve açıklamaların doğruluğunu değerlendirmekiçin kanıt toplama işlemidir.Denetimin Planlanması1. Denetim İşinin Kabulü2. Müşteri Hakkında Bilgi Edinme3. Denetim Planlanması4. Denetim Programının Yapılması5. Denetim ProgramıNot: Müşteri denetim firmasına teklif götürür. Denetim firması teklif yapan işletmeyi ön incelemeye alır.Ön inceleme olumlu olursa her iki taraf arasında Anlaşma Mektubu ile denetim işi resmi hale getirilir. ÜNİTE 5Örnekleme: Evrenden (ana kütle) bir örneklem seçilmesi ve sadece bu örneklemin incelemesi ile varılansonucun evrene mal edilmesi olayıdır.Rassal (Tesadüfî) Örnekleme: Eşit seçilme şansına sahip birimlerden oluşan bir evrenden tamamıylaRassal olarak seçilen bir örneklemdir.Başarılı Bir Örneklemin Temel İlkeleria. Evrenle ilgili bazı özel bilgiler baştan elde edilmelidir.b. Seçme işlemi ilgilenilen özellik veya değişkenden bağımsız olmalıdır.c. Örneklem ön yargısız seçilmelidir.d. Verilerin seçildiği alanlarla diğer alanlar arasında temel ayrımlar bulunmalıdır.e. Örnekleme alınan birimler birbirinden bağımsız olmalıdır.f. Örnekleme alınacak verilerin hepsine aynı koşullar ayrıcalıksız olarak uygulanmalıdır.Evren: Denetçinin bilgi edinmek istediği ve aynı türden birimlerin oluşturduğu alan veya kütledir.Örneklem Çevresi: Evren birimlerini tam olarak içeren ve evrenin fiziksel yapılanmasını gösteren listedir.Örnekleme Riski: Denetçinin örneklemi temel alan sonuçlarıyla evrenin tamamına aynı yolla uyguladığıtestlerden elde edeceği sonuçlar arasında fark olması olasılığıdır. Denetçinin örneklemi inceleyerek eldeettiği sonuçlarla gerçek durum arasındaki fark “örnekleme hatası”dır.Uygunluk Testlerinin Gerçekleştirilmesind eki Örnekleme Riskleria. Alfa Riski (Hata Tipi I): İç kontrol yeterince güvenilir olduğu halde, denetçinin örneklemdenelde ettiği sonuçlara bakarak iç kontrolün yeterli güveni sağlamadığı sonucuna varmasıdır.b. Beta Riski (Hata Tipi II): Denetçinin örneklemden elde ettiği sonuçlara bakarak iç kontrolyeterince güvenilir olmadığı halde güvenirli olduğu kanısına varmasıdır.Maddilik Testlerinin Gerçekleştirilmesind eki Hata Tipleria. Yanlış Ret Riski (Tip I): Örneklem sonuçlarının hesap kalanlarında maddi bir hata, olduğunudesteklemesine rağmen maddi bir hata olmama riskidir.b. Yanlış Kabul Riski (Tip II): Örneklem sonuçlarının maddi hata olmadığını desteklemeklebirlikte maddi bir hata olması riskidir.Muhasebe Denetiminde İstatiksel Örnekleme Türleriİstatistiksel Olmayan Örnekleme: Olasılığa dayanmayan ve örneklem birimlerinin seçiminde veyaörneklem büyüklüğünün belirlenmesinden denetçinin öznel davranmasıyla gerçekleştirilen örneklemetürüdür.İstatistiksel Örnekleme: Örneklem birimlerinin evrenden Rassal (tesadüfî) olarak seçildiği, evrenin tümkarakteristiğini yansıtan, sonuçların sayısal ve matematiksel olarak değerlendirilebildiğ i örneklemedir.1.Niteliksel Örnekleme: Denetçi nitelik örneklemesinde muhasebe işlemlerinin doğruluğu ya dayanlışlığı üzerinde durur. Nitelik örneklemesi bir muhasebe evrenindeki hataların ortaya çıkış oranınıtahmin etmek için kullanılan istatistiksel bir örneklemedir.Nitelik Örneklemesinde Denetçinin Belirlemesi Gereken Unsurlara. Kontrol test amaçlarını belirlemekb. Kontrol politika ve prosedürlerinde sapmayı tanımlamakc. Evreni tanımlamakd. Örneklem birimini tanımlamake. Örneklem büyüklüğünü belirlemekKabul Edilebilir Risk: İç kontrol güvenilir olmamasına rağmen örneklem sonuçlarına göre güvenilirolduğu kanısına varma olasılığı riskidir. Bu beta riski %5-%10 olarak belirlenir.Kabul Edilebilir Sapma Oranı: Denetçinin kontrol prosedürlerine ilişkin duyduğu güvenden sapmanınmaksimum oranıdır.Evrenden Beklenen Sapma Oranı: Denetçinin evrenin geçmiş yıllardaki ya da kılavuz örneklemsonuçlarına bakarak saptadığı beklentisidir.Buluş Örneklemesi: Denetçinin bir sapmayı sıfıra yakın bir olasılıkla belirlediği durumlarda kullandığıörnekleme türüdür.2.Parasal Birim Örneklemesi: Nitelik örneklemesi teknikleriyle bir hesap sınıfına veya hesap kalanınailişkin parasal tutar hatalarının tahminlerinde kullanılır.Örneklem Büyüklüğü: Defter Değeri X Güvenilirlik FaktörüKabul Edilebilir Hata – (Beklenen Hata X Genişleme Faktörü) Defter Değeri: Evrenin kayıtlı tutarıdır. Yanlış Kabul riski için güvenilirlik faktörü Kabul Edilebilir Hata: Evrende katlanabilecek maksimum hata tutarıdır. Beklenen Hata: Evrene ilişkin tahmin ettiği parasal hata tutarıdır. Genişleme Faktörü3.Değişkenler Örneklemesi (Nicelik Örneklemesi): Denetçinin niceliksel tahminlere ulaşmak istediğidurumlarda kullandığı örnekleme türüdür.Örneklem Büyüklüğü= (EB X YKR X SS/KH-BH)2 EB – Evren büyüklüğü YKR – Yanlış kabul riski SS – Standart sapma KH – Kabul edilebilir hata BH – Beklenen hataÖrneklem Seçimi1. Rassal Sayılar Tablosu: Örneklem birimlerinin Rassal olarak seçilmesinde kullanılır.2. Bilgisayarla Rassal Sayıların Oluşturulması: Bilgisayarla Rassal sayılar bir yazılımyardımıyla yapılır.3. Sistematik Seçim: Denetçinin öncelikle bir örnekleme aralığı hesapladığı ve bununbüyüklüğüne göre örneklem birimlerini seçtiği yöntemdir.4. Katmanlı Seçim: Bir örneklem seçimi tekniği değildir. Ancak örneklem tasarımınınetkinliğini arttırmada kullanılır.5. Blok Seçim: Evrenden, zaman olarak veya fiziksel olarak birbirine çok yakın belgelerinseçilmesi ile oluşur. ÜNİTE 6Uygunluk (kontrol) Testleri: Yıl içinde uygulanan testlerdir. Müşteri işletmenin iç kontrol sistemininkabul edildiği gibi olup olmadığının ve gerektiği gibi işleyip işlemediğinin değerlendirilmesindekullanılır.Maddi Doğruluk Testleri: Yılsonu testleri olarak adlandırılır. Müşteri işletmenin mali tablolarındakikalemlerin tutar doğruluklarını araştırmak, önemli parasal ve açıklama hatalarını tespit etmek içinkullanılır.Uygunluk ve Maddi Doğrulama İçin Uygulanan Testler1. İşlem Testleri: Bir işlemin belgelendirilmesinde ve muhasebe kayıtlarına geçirilmesindedüzenlenen tüm belgelerin ve izlenen tüm muhasebeleştirilme işlemlerinin doğru olarak yerinegetirildiğinin incelenmesidir.2. Hesap Kalanı Testleri: Sadece maddi doğruluk testlerinin amacına hizmet etmek için kullanılır.3. Analitik Prosedürler: Denetçinin görüş oluşturmasına yardımcı olmak için analitik kanıtları eldeetmeden kullanılır.Bilânço Kalemlerinin Denetimi1. Dönen Varlıklar Denetimi: Dönen varlıklar grubu bir yılda ya da daha kısa sürede nakdedönüşebilecek olan varlıklardır. En likit en yoğun işlem gören gruptur. Hazır Değerler Grubunun Denetimi: Dönen varlıkların en likit alt grubudur. Bu grupta kasa,alınan çekler, bankalar, verilen çekler ve ödeme emirleri yer alır. Alacaklar Grubunun Denetim: Bu grup ana ve yan faaliyetlerden kaynaklanan alacakları içerir.Alacaklar denetiminin amacı kayıtlarda görülen tutarların gerçekten var olup olmadığınındoğruluğunu, hesapların geçerliliğini, tahsil edilebilirliğini ve mali tablolarda doğru yerdesunulduğunu, gerekli açıklamaların yapılıp yapılmadığını araştırmaktır. Bu grupta kısa ve uzunvadeli senetli senetsiz alacaklar, vadeli alınan çekler diğer alacaklar vb hesaplar yer alır. Stoklar Grubunun Denetimi: Stoklar işletmenin ana faaliyet konusunu oluşturan ve bir faaliyetdönemi içinde satmak amacıyla elinde bulundurduğu mallardır. Bu grupta hammadde ve malzeme,yarı mamul ve mamul stokları yer alır.2. Duran Varlıklar Denetimi: Duran Varlıklar bir yıldan uzun sürede ana faaliyetlerde kullanılmakya da nakde dönüştürmek amacıyla elde tutulan varlıklardır. Bu grupta mali duran varlıklar vemaddi duran varlıklar yer alır. Yatırımlar (Menkul kıymet ve mali duran varlıklar) Grubunun Denetimi Maddi Duran Varlıklar Grubunun Denetimi: Duran varlıkların en önemli grubudur. Arsa,arazi, bina, taşıtlar, demirbaşlar, makine-tesis, yeraltı ve yerüstü düzenlerinden oluşan grup dur.3. Yabancı Kaynakların Denetimi: Bilânçonun pasifinde yer alır. Müşteri işletmenin işletmedışından, üçüncü kişilerden aldığı bir yıldan kısa veya uzun sürede ödenmesi gereken borçlarıntümüdür. Denetçi varlıkların denetiminde işletmenin varlıklarını olduğundan yüksek, borçlarındenetiminde ise borçların olduğundan düşük gösterilip gösterilmediğini amaç edinerek denetler.4. Öz Kaynakların Denetimi: Bilânçonun pasifindedir. Ortakların varlıklar üzerindeki haklarınıifade eder. Aslında bir borç türüdür. Anacak ödemeleriyle ilgili zaman sınırı yoktur.Gelir Tablosu Kalemlerinin DenetimiDenetçi gelir tablosu kalemlerinin denetimini bilanço kalemleri gibi detaylı yapmaz. Sadece özellikgösteren kalemlerin denetimini yapar. Çünkü zaten bilanço kalemleri denetlenirken bu kalemlerle ilişkiligelir tablosu kalemleri de denetlenmiş olur. Denetçi gelir tablosu ile ilgili detaylı denetim yapıpyapmayacağına karar verirken;a. Dönem içinde işletmenin faaliyetlerinde meydana gelen ve muhasebe kayıtlarını etkileyen önemlideğişiklerin varlığını araştırır.b. Denetçi gelir ve gider hesaplarına ait cari dönem tutarlarını bütçelenmiş tutarlar ve geçendönemlere ait tutarlar ile karşılaştırmalıdır.c. Cari döneme ait iki veya daha fazla kalem arasında karşılaştırmalar yaparak bu hesaplar arasındaolması gereken ilişkileri incelemelidir.d. Genel ekonomik durumu ve denetlediği işletmenin faaliyet gösterdiği sektördeki ekonomikgelişmeleri değerlendirmelidir. ÜNİTE 7Denetimin Tamamlanması: Denetim sürecinin son aşaması denetimin tamamlanması ve denetimraporunun yazılmasıdır.Bu aşamada denetçi kendi açısından önemli olan konuları son kez gözden geçirir, eksik olan kanıtlarıtoplar, yarım kalan testleri ve çalışma kâğıtlarını tamamlar.Maddi doğruluk testleri yapıldıktan sonra denetim raporunun yazılabilmesi için denetimi tamamlamaçalışmaları aşamalarının uygulanması gerekir.Denetimin Tamamlanmasında Temel İki Aşama1. Çalışmanın Tamamlanması: Bu aşamada bilânço sonrası ortaya çıkma olasılığı olan durumlarlailgili ek maddi doğruluk testlerinin yapılmasına yönelik çalışılır. Denetçi bu aşamada üç noktayıele alır.a. Şarta bağlı borçların ve zararların incelenmesib. Bilânço sonrası olayların gözden geçirilmesic. Müşteri işletmeden beyan mektubu istemesi2. Sonuçların Değerlendirilmesia. Kanıtların yeterliliğinin değerlenmesib. Önemlilik düzeyinin ve denetim riskinin son defa ölçülmesic. İşletmeden hataların düzeltilmesini istemed. Çalışma kâğıtlarının gözden geçirilmesie. İşletme yönetimi ve görüşmeÇalışma Mizanı: İşletmenin dönem başı ve dönem sonu hesap kalanları ile denetçinin düzeltmeleriniiçeren çalışma kâğıdıdır.Denetim Raporunun Hazırlanması: Denetim raporu hazırlanırken GKGDS’ndan, raporlama standartlarıtemel alınır. Denetim raporları ortaklara hitaben yazılır. Bu başlık denetçinin yönetimden tamamenbağımsız olduğunu vurgular.Denetim Raporu: Denetçinin incelemeleri sonucunda mali tabloların, işletmenin mali durum ve faaliyetsonuçlarını doğru olarak yansıtıp yansıtmadığını, GKGMİ doğrultusunda hazırlanıp hazırlanmadığıkonusundaki görüşünü yansıtan rapordur. Denetim raporunun dar ya da geniş kapsamlı yazılacağınadenetçi karar verir ve bu denetim anlaşma sözleşmesinde belirtilir.Denetimi Raporunun Bölümleria. Başlıkb. Müşteri işletmenin açık ve tam adresic. Giriş paragrafıd. Kapsam paragrafıe. Görüş bildirme paragrafıf. Denetçinin adı, unvanı, imzası ve raporun düzenleniş tarihi yer alır.Denetim Görüşü Türleri1. Olumlu (Şartsız) Görüş: Mali tabloların müşteri işletmenin mali durumu ve faaliyet sonuçlarınıdoğru olarak yansıttığına inanıyorsa, denetçi olumlu görüş açıklar.2. Şartlı Görüş: Mali tablolardaki bazı kalemlerin doğruluğundan şüphe edildiği halde ya da bazıkonularda tam kanaate sahip olunamaması durumunda, ancak yine de mali tabloların bütünühakkında bir görüş beyan edilecekse denetçi görüşünü şartlı açıklar.3. Olumsuz Görüş: Denetlenen mali tabloların dönemin mali durumu ve faaliyet sonuçlarını doğruolarak yansıtmadığına inanıyorsa denetçi olumsuz görüş açıklar.4. Görüş Bildirmekten Kaçınma: “Önemli bir kalemle ilgili kanıt toplanmamasına neden olan veyamali tablolar hakkında görüş bildirmesine olanak vermeyen sınırlandırmaların söz konusuolmasıdır. Yani denetim kapsamının sınırlanmasıdır”-”Gelecekte belirsiz durumungerçekleşmesinin işletme için hayati tehlike yaratmasıdır.”
